DIMENSIE 1 – CULTUUR
EEN WENKEND PERSPECTIEF VOOR EEN CULTUREEL BORCULO!
Stel je voor…….naast een aantrekkelijk en sfeervol centrum ook een stad waar cultuur en erfgoed een belangrijk onderdeel is van een bezoek aan Borculo. Dit wordt gerealiseerd in een cultuurcentrum!
Met unieke collecties van het Brandweer- en Stormrampenmuseum, het Kristalmuseum, de mooie waterbelevenis met de Jappe en de rijke geschiedenis van museum de Lebbenbrugge heeft Borculo een belangrijk aanbod op het gebied van historisch en cultureel erfgoed.
Op de nieuwe locatie hebben de schippers van de Jappe een loods waar de Jappe wordt gehuisvest waarmee de binnenstad van Borculo kan worden bevaren.
Het cultuurcentrum biedt tevens huisvesting aan organisaties als cultuur en ergoed partner Culturije en geeft muziek- en toneelverenigingen de ruimte voor uitvoeringen, lezingen en andere groepsbijeenkomsten.
Naast de objecten en de belevenissen zijn er ook vele verhalen en de rijke geschiedenis die Borculo een aantrekkelijke stad maakt voor toeristen om te bezoeken.
Met 75.000 tot 100.000 bezoekers per jaar uit binnen- en buitenland heeft dit cultuurcentrum een grote economische waarde voor de stad Borculo, maar ook voor de hele regio Oost-Nederland.
Door een goede regionale samenwerking met andere musea wordt het aanbod van erfgoed en geschiedenis een belangrijke trekpleister voor Oost-Nederland en daarmee ook voor Borculo en Berkelland.

UITDAGINGEN VOOR MUSEA
De uitdaging voor de musea in Borculo om zich te kunnen handhaven en te voldoen aan de eisen voor een moderne museale invulling is groot. Met de nieuwe musea More in Ruurlo en het Nationaal Museum voor de Tachtigjarige Oorlog in Groenlo hebben de musea in Borculo een achterstand in te halen. Met name het Brandweermuseum heeft zich jaren gericht op het zoveel mogelijk verzamelen van objecten en deze te tonen aan het publiek.
De eisen die het publiek stelt aan een museum gaat verder dan het kijken naar allerlei objecten die gerelateerd zijn aan de geschiedenis van de brandweer. Een museum heeft ook een belangrijke educatieve functie. Als je het museum hebt bezocht dan wil je ook iets geleerd hebben.
Daarnaast speelt de huidige huisvesting van het Brandweermuseum een grote rol in de belemmering om te moderniseren. Het museum wil een duurzaam beleid implementeren. Niet alleen als het gaat om milieu maar ook om te zorgen dat het museum voldoet aan alle eisen t.a.v. inclusiviteit. Met moderne middelen mensen visueel en auditief kunnen ondersteunen in het geval van beperkingen is een grote wens van het museum.
Het pand aan de Hofstraat (voormalige Hofschool) heeft te maken met veel achterstallig onderhoud dat door de jaren is opgelopen tot een geraamde kostenpost van ca 500.000 euro.
Het museum heeft een plan laten ontwikkelen door een professioneel bedrijf (Perspekt uit Haarlem) om een museum inrichting te realiseren die voldoet aan huidige maatstaven. Hierbij is een begroting gemaakt van ca 500.000 euro. Het museum is zeer terughoudend in het investeren in een museale herinrichting gezien de staat van het pand en de beperkte ruimte die het pand biedt.
Doordat het huidige pand slecht is geïsoleerd en niet voldoet aan hedendaagse duurzaamheid eisen is het museum genoodzaakt om de deuren te sluiten gedurende de wintermanden. Het is dan erg onaangenaam in het museum omdat het niet verantwoord verwarmd kan worden. Hiermee loopt het museum een groot aantal bezoeken mis.
Door de slechte klimaat omstandigheden heeft de collectie van het stormrampmuseum gedeeltelijke schade opgelopen en was het museum genoodzaakt om de collectie tentoonstelling in 2023 te ontmantelen en veilig te stellen voor de toekomst (opslag, digitaliseren).

MUSEUMVISIE 2030
Met de museumvisie 2030 spreekt de Gemeente Berkelland zich uit voor een grote ambitie tav musea:
‘In Berkelland is het fijn wonen. Cultuurverenigingen en -organisaties en culturele voorzieningen dragen bij aan de sociale kwaliteit die inwoners ervaren en zorgen ervoor dat iedereen naar vermogen mee kan doen, mensen elkaar kunnen ontmoeten en naar elkaar omkijken. Er is sprake van een sterke sociale basis met cultuur & erfgoed als verbindende factoren’.
En:
‘De musea en de gemeente slaan de handen ineen om te werken aan een levendig en toekomstbestendig museaal landschap. We hebben samen een belangrijke verantwoordelijkheid om de samenwerking met elkaar handen en voeten te geven. De musea nemen inhoudelijk de verantwoordelijkheid en de gemeente kan faciliteren, met financiën en/of andere middelen’.
En:
‘Met deze visie wil de gemeente zorg blijven dragen voor een toekomstbestendig en rijk museaal landschap in Berkelland’.
Deze ambities zijn nog niet vertaald in acties. Ook de herverdeling van subsidies voor de musea is een onderdeel van de visie. Tot op heden heeft dit nog niet plaatsgevonden. Met ca 2500 bezoekers per jaar krijgt Museum De Scheper uit Eibergen 88.000 euro subsidie per jaar en het Brandweermuseum met ca 7000 bezoekers 2.500 euro per jaar. Na de gemeentelijke fusie is deze scheefgroei nooit rechtgetrokken.
EEN CENTRUM VOOR CULTUUR IN BORCULO.
Door de verschillende cultuur organisaties uit Borculo te huisvesten op één locatie in een nieuw te bouwen pand krijgt Borculo een centrum met meerdere culturele aspecten. Het pand biedt allerlei voordelen ‘by design’ die anders met het wegwerken van achterstallig onderhoud jaren kunnen gaan duren in het huidige museumpand wat garant staat voor een hoog bedrag.
In het nieuwe pand worden verschillende culturele organisaties gehuisvest zoals de Culturije en de verschillende musea (Brandweermuseum, Stormrampenmuseum en de collectie van het Kristalmuseum). Daarnaast biedt het de kans voor andere museale onderwerpen zoals de geschiedenis van Borculo. Door deze cultuurorganisaties bij elkaar te brengen ontstaat er een betere dynamiek en samenwerking tussen de organisaties waardoor ze elkaar kunnen versterken en nieuwe activiteiten kunnen ontplooien.
In het cultuurcentrum is een zaal waar toneel- en muziek uitvoeringen kunnen geven maar ook om lezingen en andere groepsbijeenkomsten te faciliteren. Met een zaal in deze omvang biedt het de kans om meer culturele activiteiten te ontwikkelen zoals klassieke muziek uitvoeringen en toneel uitvoeringen.
Op de nieuwe locatie hebben de schippers van de Jappe een loods waar de Jappe wordt gehuisvest waarmee de binnenstad van Borculo kan worden bevaren .

WAAR KOMT DIT CULTUURCENTRUM?
Het eiland aan de Hoflaan is een mooie locatie voor het cultuurcentrum. Als onderdeel van het concept Masterplan Campus De Wildbaan geniet het cultuurcentrum ook van alle infrastructurele aspecten zoals parkeergelegenheid en aanrij-routes. Hiermee wordt parkeeroverlast tbv het museum vermeden.
Het huidige museumpand aan de Hofstraat is een gemeentelijk monument. Me name de voorgevel is een stadsbeeldobject. Vele inwoners hebben herinneringen aan de voormalige Hofschool hetzij als leerling of van ouders of grootouders die naar de school gingen.
Het idee is om de school in te ruilen voor een cultuurcentrum op de locatie Hofeiland. Met behoud van het aangezicht (gevel) kunnen nieuwe appartementen worden ontwikkeld op de locatie Hofschool. Hiermee ontstaan nieuwe appartementen op een A-locatie in de stad, dichtbij faciliteiten zoals winkels, horeca en openbaar vervoer.